Ik voelde mij in goede handen


Je hebt ons zo geweldig goed begeleid in alles rondom het afscheid van Jan. Het was zo mooi om hem de dagen voor de begrafenis thuis te hebben. Je hebt ons attent gemaakt op de mooie kist, die je zelf ontworpen had, hij lag er zo mooi en vredig bij. Je hield mij goed in de gaten of ik alles wel aan kon, dat gaf mij veel steun. De hele organisatie van de afscheidsplechtigheid en de begrafenis regelde je met onze zoon Jan, ik voelde mij in goede handen! Wat een goed advies was het om Helleborus voor het bloemstukte nemen, het was zo mooi. Verschillende gasten hebben gezegd dat ze de kist en het bloemstuk erg mooi vonden. De afscheidsplechtigheid was stijlvol, mooi en intiem. Ik denk er nog elke dag met heel veel warme gevoelens aan terug. Ook de begrafenis op Assel was prachtig. Ik hoor de klokken nog luiden. Jan heeft er voor gezorgd dat ik het terug kan zien op de pc, prachtige beelden zijn het. Ik heb hem dan weer even bij me en laat mijn tranen dan maar gaan. Lieve Christien, nogmaals heel hartelijk dank voor al je goede zorgen, medeleven en warmte die je hebt gegeven, het voelde als een warme deken. Ik had je zo nodig en je was er!


Joop van Overeem



Wij doen alles zelf, overzicht hebben is van groot belang


Ik hoor soms bij een naderend overlijden; “wij hebben niemand nodig voor de uitvaart, wij doen alles zelf”. Dat kan natuurlijk! Als eerste hoop ik dat men het overzicht heeft wat ‘alles’ inhoudt. Als dat overzicht wellicht nog niet helemaal duidelijk is dan laat ik mij graag uitnodigen om het in kaart te brengen. Met een goede voorbereiding scheelt het een boel onzekerheid, stress en wellicht frustratie achteraf..

Bij veel van de uitvaarten die ik begeleid  doen de nabestaanden meerdere onderdelen zelf. Ik stem van te voren af wat de familie van mij verwacht en neem niet zomaar werkzaamheden uit handen. Ik ervaar dat de belangrijkste taak van mij is om het proces te bewaken om tot een waardevol afscheid te komen. Dat betekent dat ik het overzicht houd van alles wat besproken, besloten en uitgevoerd gaat worden.

Mijn expertise leg ik gedoseerd bij de familie en consequenties van keuzes leg ik voor. Het resultaat hiervan is dat mensen optimaal de mogelijkheid hebben in te brengen hoe ze het afscheid willen vormgeven en welke rol ik daarin kan hebben. Ik behoud het overzicht, waardoor er optimale vrijheid gecreëerd wordt voor maximale eigen inbreng. Daarom ben ik niet bepalend in wie wat doet, en wat er gedaan wordt. Zodoende werk ik niet met vaste concepten. Uiteindelijk begint elk afscheid met een schone bladzijde. Op deze wijze zie je dat het afscheid altijd persoonlijk is.

                             

The day after


Lieve Christien, even een berichtje op de ‘day after’. Wat ik altijd had gedacht dat één van de verdrietigste dagen van mijn leven zou zijn, is door een mooie combinatie van een prachtige herfstdag op een unieke locatie met een kist met schitterende boeketten, mooie woorden en beelden met heel veel lieve mensen om ons heen, een hele mooie dag met veel goede herinneringen geworden. Ik wil jou daarvoor ook heel erg bedanken. Je hebt ons geholpen steeds de juiste verfijnde keuzes te laten maken en zo werd het een hoogtepunt van 8 dagen fijn samenwerken aan het afscheid van mams. Dank daar voor.


Monique Lavies



Mijn overleden vrouw is altijd bij mij


Tijdens de nazit van een uitvaart maakte ik een praatje met de 91 jarige broer van de overledene. Ik complimenteerde de man met zijn prachtige bijdrage tijdens de afscheidsbijeenkomst. De familie wist dat hun oom mooi kon vertellen, maar dat dit ook de nodige tijd in beslag zou nemen. We hebben dit prima kunnen inpassen door wat meer tijd te reserveren in de aula van het crematorium.

Hij vertelde mij dat hij tijdens het afscheid van zijn zus vergeten was welke volgorde er gehanteerd zou worden voor de verschillende sprekers. Gaande weg begreep hij dat hij de laatste zou zijn. Hierdoor voelde hij zich genoodzaakt zijn verhaal om te gooien om dubbelingen te voorkomen. Ik heb niets van enige aarzeling of verwarring tijdens zijn verhaal gemerkt, hij sprak gewoon uit zijn hoofd met een paar punten op papier zeker 10 minuten vrijuit!

Zijn geheim wilde hij wel prijsgeven: houdt geen speech, maar een verhaal, gewoon vanuit je hart. Dan is het altijd goed.

Nu ik toch bij hem was aangeschoven begon hij mij te vertellen over zijn eigen leven. Dat was natuurlijk te verwachten. Hij vertelde dat zijn vrouw al enige tijd niet meer leefde. Toen ik hem vroeg op welke wijze hij hiermee omging deed hij een boekje open.

“Ik ga elke dag naar het graf van mijn vrouw. Als ik dan weer weer thuis kom, dan is ze er altijd. Dus ik hoef niet ver te zoeken. Ze is altijd thuis.”



Persoonlijke uitvaart, maar wat is dat?


Bestaan er eigenlijk onpersoonlijke uitvaarten? Jazeker die bestaan. Als er uitgegaan wordt van ‘Hoe het hoort’ bijvoorbeeld, herken je weinig persoonlijks van de overledene en de familie. Vanuit de kerkelijke traditie was dit vroeger heel gebruikelijk.

Een persoonlijke uitvaart kenmerkt zich doordat het leven van de overledene en de nabestaanden centraal staan.

En dat lijkt makkelijker dan het is! Ik heb met 3 dochters de uitvaart begeleid van hun moeder. Ze waren duidelijk over hun eigen rol in dit afscheid en die van mij. Aan mij de taak om het logistieke stuk uit te voeren. De invulling van het afscheid deden ze zelf. Eén van de dochters had de muziek uitgezocht met foto’s. Tijdens de voordracht van de sprekers prijkte er een hele mooie, grote portret foto op de wand. Zo was hun moeder voelbaar dichtbij. De muziek paste bij hun moeder. Na het 2e muziekstuk fluisterde de middelste dochter in mijn oor:”Een beetje ongebruikelijke muziek voor een uitvaart, er is geen klassiek bij. Daar hield mijn moeder niet van.” En dat is nou juist wat het helemaal compleet maakt in het afscheid, de muziek te horen die bij je moeder past. Persoonlijk in alle facetten.

                             

Getroffen waren we door haar kracht


Rond het overlijden en tot en met de uitvaart van mijn moeder, hebben wij Christien Heinsius leren kennen als een voor ons bijzondere uitvaartbegeleidster. Ze heeft voor ons deze periode qua organisatie heel prettig gemaakt. Haar warme persoonlijkheid en haar uiterste precisie zijn een zeer goede combinatie en waren voor ons een grote steun. Ze is bijzonder fijn in de omgang en hoewel ze alles in overleg met ons regelde, waar ze heel duidelijk alle ruimte aan ons overliet, had ze de hele regie, tot op de kleinste details voortreffelijk in handen. Bijzonder vonden wij de tijd die ze in de voorbereidingen stopte, waarvan een belangrijk onderdeel de generale repetitie in de crematorium zaal was. Getroffen waren wij door haar kracht om buiten het gezichtsveld van de aanwezigen, de crematieplechtigheid op rolletjes te laten verlopen. Een bijzondere dank gaat uit naar haar man, die haar waar nodig assisteert. Zijn kunde hebben wij vooral voor het fotowerk tijdens de crematieplechtigheid ervaren.


Wilma Bakker



Leven en overlijden

‘Beter worden’ gaat verder dan afdwingen dat je de strijd tegen kanker moet winnen…..


We hebben in ons leven eigenlijk maar 2 zekerheden, we worden geboren en we sterven. Met de eerste zekerheid kunnen we goed uit de voeten. Met het tweede vinden we het een stuk lastiger. Ik lees en hoor vaker dat mensen met kanker, hun proces om beter te worden, ervaren als een gevecht tégen kanker en tegen dood gaan. Sommige zeggen na herstel: ik heb de strijd gewonnen. Anderen ervaren dat ze de strijd verloren hebben. Ik realiseer mij hierbij dat artsen onder druk staan, om ervoor te zorgen dat de patiënt de strijd moet winnen. Maar het enige wat ze kunnen is zo goed mogelijk zorg dragen dat de behandeling die ze aanbieden, de juiste zorg is, en afwachten hoe het lichaam hierop reageert.

Het is geen kwestie van winnen of verliezen

Als uitvaartondernemer zit ik regelmatig aan tafel met terminale patiënten en hun familie die het gevoel ervaren, verloren te hebben.

Niemand wil een verliezer zijn, want het impliceert wellicht dat je niet goed genoeg je best hebt gedaan. Het aanvaarden van de naderende dood wordt hiermee nog lastiger. Je geeft de strijd toch niet op? Deze denkwijze zet mensen onder druk en het bevordert ook niet de aanvaarding dat ‘het leven is zoals het is’. Hierdoor komen mensen niet toe aan hun werkelijk gevoelens en beleving van het proces van afscheid nemen met al het leed dat daarbij ervaren en beleefd wordt, maar dat mag er ook zijn. Juist ‘dat het er mag zijn’ werkt helend!

Beter worden, is dus veel meer dan het genezen van een dodelijke ziekte.