Categorieën
Uncategorized

“Het is geen kwestie van winnen of verliezen”

We hebben in ons leven twee zekerheden, we worden geboren en we sterven. Met het eerste kunnen we goed uit de voeten. Maar dat we zeker dood gaan vinden we een stuk lastiger. Ik lees en hoor vaak dat mensen met kanker het ervaren als een gevecht tégen kanker en tégen dood gaan.

Als uitvaartondernemer zit ik regelmatig aan tafel met terminale patiënten en hun familie die het idee hebben dat ze hebben verloren. Niemand wil een verliezer zijn, want het impliceert dat je misschien niet goed genoeg je best hebt gedaan. Deze denkwijze maakt het aanvaarden van de naderende dood nog lastiger. Je kan en mag de strijd toch niet opgeven?

Jezelf zien als verliezer zet je onder druk, terwijl ‘het leven is zoals het is’. Artsen kunnen zorg dragen voor de best mogelijke behandeling en de juiste zorg bieden, maar het is afwachten hoe het lichaam daarop reageert.

Deze denkwijze zet mensen onder druk en het bevordert ook niet de aanvaarding dat ‘het leven is zoals het is’. Hierdoor komen mensen niet toe aan hun werkelijke gevoelens en beleving van het proces van afscheid nemen met al het leed dat daarbij ervaren en beleefd wordt, maar dat mag er ook zijn. Juist ‘dat het er mag zijn’ werkt helend!

Categorieën
Uncategorized

“Mijn vrouw is altijd bij me”

“Tijdens de nazit van een uitvaart maakte ik een praatje met de 91-jarige broer van de overledene. Ik complimenteerde de man met zijn prachtige bijdrage tijdens de afscheidsbijeenkomst. De familie wist dat hun oom mooi kon vertellen, maar dat dit ook de nodige tijd in beslag zou nemen. Het was goed dit van tevoren te weten, zodat ik de aula in het crematorium langer kon reserveren.

De broer vertelde me dat hij was vergeten in welke volgorde sprekers aan de beurt waren. Tijdens de dienst kreeg hij door dat hij als laatste zou zijn waardoor hij de noodzaak voelde om zijn verhaal om te gooien om dubbele informatie te voorkomen.

Als aanwezige heb ik hier niets van gemerkt. Geen aarzeling of verwarring: hij sprak 10 minuten uit het hoofd met slechts enkele punten op papier. Dus ik vroeg naar zijn geheim om dit zo vloeiend te kunnen. Dit wilde hij wel prijsgeven: houdt geen speech, maar een verhaal, gewoon vanuit je hart. Dan is het altijd goed.

Nu ik toch bij hem was aangeschoven begon hij mij te vertellen over zijn eigen leven. Dat levert altijd mooie verhalen op. Hij deelde dat zijn vrouw al enige tijd niet meer in leven was. Toen ik hem vroeg op welke wijze hij hiermee omging deed hij een boekje open. “Ik ga elke dag naar het graf van mijn vrouw. Als ik dan weer thuis kom, dan is ze er altijd. Dus ik hoef niet ver te zoeken. Ze is altijd thuis.”

Categorieën
Uncategorized

“Geen klassieke muziek, daar hield mijn moeder niet van”

Bestaan er eigenlijk onpersoonlijke uitvaarten? Jazeker, die zijn er. Bijvoorbeeld wanneer te strikt wordt vastgehouden aan tradities of verwachtingen van anderen ‘hoe het hoort’. Je herkent dan weinig persoonlijks terug van de overledene en de familie. Een persoonlijke uitvaart kenmerkt zich doordat het leven van de overledene en de nabestaanden centraal staan.

Samen met 3 dochters mocht ik de uitvaart van hun moeder begeleiden. Ze waren duidelijk over hun eigen rol in dit afscheid en die van mij. Ik kreeg de taak het logistieke stuk uit te voeren. De invulling van het afscheid deden ze zelf.

Eén van de dochters zocht de muziek en foto’s uit. Tijdens de voordracht van de sprekers prijkte er een hele mooie, grote portretfoto op de wand. Zo was hun moeder voelbaar dichtbij. En ook de muziek paste bij hun moeder. Na het tweede muziekstuk fluisterde de middelste dochter in mijn oor: ”Een beetje ongebruikelijke muziek voor een uitvaart, er is geen klassiek bij. Daar hield mijn moeder niet van.”

En dat is nou juist waarom het afscheid klopte, de muziek paste bij hun moeder. Deze 3 dochters lieten los wat er ‘hoort’ en kozen voor persoonlijke details in alle facetten.